Zbliżają się 50. Opolskie Konfrontacje Teatralne

Przed nami jubileuszowa edycja Opolskich Konfrontacji Teatralnych „Klasyka Żywa”, które odbędą się w dniach 11–21 czerwca. Teatr im. Jana Kochanowskiego zaprosi widzów na dziewięć spektakli konkursowych oraz liczne wydarzenia towarzyszące. Tegoroczna odsłona festiwalu będzie doskonałą okazją, by spotkać się z najciekawszymi zjawiskami współczesnego teatru i wspólnie celebrować pół wieku festiwalowej historii.

50 lat tradycji

Opolskie Konfrontacje Teatralne to jeden z najważniejszych i najstarszych festiwali teatralnych w kraju, organizowany od 1975 roku, czyli od początku istnienia Teatru Kochanowskiego. Konfrontacje, które już na stałe wpisały się w kulturalny kalendarz miasta, każdorazowo przyciągają tłumy miłośników teatru z regionu i gości z całej Polski. W tym roku zobaczymy dziewięć spektakli konkursowych, które zostały wyłonione spośród 61 zgłoszeń z całej Polski.

„Przedwiośnie”, Teatr im. Jana Kochanowskiego w Opolu
Spektakl w wykonaniu gospodarzy to nowa adaptacja powieści Stefana Żeromskiego. To „Przedwiośnie” mroczne, boleśnie aktualne i widziane oczami weterana. Jest podróżą w głąb zranionej psychiki młodego Cezarego Baryki – człowieka, którego dojrzewanie przypadło na czas rewolucji i wojny. Jego spojrzenie na świat, ludzi i przyszłość przefiltrowane jest przez pryzmat doświadczenia wojny i niemożność odnalezienia się w nowej rzeczywistości.

Fot. Michał Grocholski

„Nowy PAN TADEUSZ, tylko że rapowy”, Teatr Polski w Poznaniu
To spektakl w formule koncertowo-musicalowej, w którym rytmiczny trzynastozgłoskowiec Adama Mickiewicza wykonywany jest w wersji rapowej. Fabuła tekstu została przeniesiona w rzeczywistość z pogranicza blokowisk, gdzie naturalnymi środkami ekspresji stają się rap i slang. Reżyser spektaklu wziął pod lupę własną małą ojczyznę – Raszyn pod Warszawą. Właśnie w takich okolicznościach rozgrywa się przedstawienie, w którym trzynastozgłoskowiec miesza się i dialoguje ze współczesnym językiem.

„Krzyżacy”, Teatr im. Stefana Jaracza w Olsztynie
Spektakl wyreżyserował Jan Klata – jeden z najważniejszych polskich reżyserów teatralnych. Spektakl opowiadający o starciu Polski z zakonem krzyżackim łączy historyczny, epicki wymiar z poruszającą historią miłości Zbyszka i Danusi. Inscenizacja jest nowoczesną i pełną rozmachu interpretacją klasycznej powieści Henryka Sienkiewicza, w której twórcy sięgają po temat walki, lojalności i narodowej tożsamości, nadając mu współczesne brzmienie. W spektaklu gościnnie występuje Bractwo Rycerskie Warmińska Dzika Kompania.

Fot. Karolina Jóźwiak

„Pułapka”, Teatr Studyjny PWSFTviT w Łodzi
„Pułapka” Tadeusza Różewicza jest próbą rozliczenia autora z duchowym i kulturowym dziedzictwem XX w. Kluczem do tego rozliczenia stała się biografia Franza Kafki. Twórcy zauważają, że pomimo upływu lat wciąż aktualny jest to tekst i pragną zwrócić szczególną uwagę na niepokojące, powielające się schematy. To przede wszystkim opowieść o człowieku zagubionym, pogrążonym w nieuchronnym cierpieniu, wpadającym w sidła zastawiane przez samego siebie i najbliższe osoby.

Fot. Anna Zegar

„Tkocze”, Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach
W połowie XIX wieku pewne wydarzenie z regionu Gór Sowich wstrząsnęło Europą, a jego medialny obraz stał się symbolicznym zarzewiem późniejszej Wiosny Ludów. Historia buntu śląskich tkaczy, którzy domagali się poprawy warunków życia, stała się inspiracją dla noblisty Gerharta Hauptmanna. Jego dramat czytany z dzisiejszej perspektywy jest nie tylko historią opartą na faktach, ale przede wszystkim obrazem walki o uznanie i własną godność. Dzieło noblisty przypomina Maja Kleczewska, jedna z najważniejszych polskich reżyserek, która na potrzeby tej realizacji sięgnęła po nowe, śląskie tłumaczenie tekstu autorstwa Mirosława Syniawy.

 Fot. Przemysław Jendroska

„Spowiedź w drewnie”, Teatr Lalki i Aktora „Kubuś” w Kielcach
Sztuka powstała z fascynacji gawędami beskidzkiego rzeźbiarza ludowego Jędrzeja Wowry, który jako niepiśmienny twórca drewnianych ptaszków i świątków przeszedł do historii polskiej sztuki przede wszystkim jako autor figurki Chrystusa Frasobliwego. Spektakl przedstawia historię starego świątkarza Jaśka, który próbuje dokończyć swoje ostatnie dzieło – figurkę Chrystusa do przydrożnej kapliczki. Zaczyna rozmowę z rzeźbionym przez siebie Zbawicielem, która przeradza się w spowiedź z nieudanego życia. „Spowiedź w drewnie” to przejmujące studium twórczego niespełnienia, w którym nie brakuje jednak elementów ludowego humoru.

„Księżniczka na opak wywrócona”, Teatr im. Wilama Horzycy w Toruniu
To dramat marzycielsko-miłosny, w którym świat wywrócony jest na opak, a wydarzenia pędzą w zawrotnym tempie. Bohaterowie, nie mając czasu na westchnienie i odpoczynek, omdlewają z powodu miłosnych uniesień. Spektakl wyreżyserował Paweł Aigner znany z błyskotliwych, pełnych humoru i brawurowych inscenizacji klasycznych tekstów.

Fot. Marek Zimakiewicz

„Ubu Król”, Grupa Coincidentia w Białymstoku i Teatr Chorea w Łodzi
Spektakl stawia niewygodne pytania o naszą fascynację siłą, przemocą i politycznym absurdem. Inspirowany twórczością Alfreda Jarry’ego, jest bezkompromisowym teatralnym manifestem, łączącym teatr formy, ruchu, muzyki na żywo i punkrockowej energii. Twórcy budują sceniczny język pełen groteski, karykatury i ostrego humoru, balansując między poetycką metaforą a brutalną dosłownością. To spektakl radykalny, prowokacyjny i świadomie przekraczający granice estetyki oraz społecznego komfortu.

„Katarzyna, czyli o szkodach, jakie przynosi lektura powieści”, Teatr im. Heleny Modrzejewskiej w Legnicy
Brawurowa adaptacja „Opactwa Northanger” miesza komedię romantyczną, musical i gotycki dreszczyk niesamowitości. Spektakl z wdziękiem obnaża nasze wyobrażenia o miłości i romansowe klisze wpajane nam przez literaturę. Tytułowa bohaterka raz jest narratorką, raz autorką własnej historii, nieustannie igrając z oczekiwaniami widzów. To inteligentna zabawa konwencją i emocjami, zarówno dla fanów Austen, jak i dla sceptyków.

Fot. Karol Budrewicz

Wydarzenia towarzyszące
Zwycięzców 50. OKT poznamy 21 czerwca. Wówczas galę zakończenia festiwalu uświetni recital Julii Pietruchy – artystki, która w swojej twórczości łączy film, teatr i muzykę, konsekwentnie podążając własną ścieżką twórczą. Jej koncert nie będzie jedynym muzycznym akcentem. Na scenie TJK zagości także projekt „Grechuta Herbuta”, w którym Igor Herbut (lider zespołu LemON) wraz z zespołem sięgnął po utwory Marka Grechuty. Organizatorzy przygotowali także dwa taneczne wieczory na tarasie Kochanowskiego: największe hity lat 80. i 90. w wykonaniu Anny Malek z zespołem oraz hipnotyzujący rave, który zagra Kolektyw TOYTEK&MICHALSKI. Program festiwalu to także spotkania z twórcami towarzyszące spektaklom konkursowym, warsztaty, wystawa poświęcona historii plakatu OKT, prezentacja spektaklu „Balladyna” w wykonaniu OTLiA (zdobywcy Grand Prix 46. OKT) oraz codziennie działający Klub Festiwalowy, dający przestrzeń na dalsze dyskusje wokół sztuki teatru.

Nie pozostaje więc nic innego, jak tylko zanurzyć się w atmosferze teatralnego święta i dać się ponieść emocjom, jakie co roku wywołują Opolskie Konfrontacje Teatralne.

Opracowała: Magdalena Starczewska